'સુપર અલ-નીનો'નું જોખમ: આ વર્ષે ગુજરાતના ચોમાસા પર શું અસર થશે?
मुख्य बातें
- •સુપર અલ-નીનોની સંભાવના ચાલુ વર્ષે વધી રહી છે, જે સામાન્ય અલ-નીનો કરતાં વધુ તીવ્ર હશે.
- •ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)ના અહેવાલ અનુસાર, ગુજરાતમાં ચોમાસાની શરૂઆત મોડી થઈ શકે છે અને વરસાદનું પ્રમાણ ઘટી શકે છે.
- •ઉત્તર ગુજરાત, સૌરાષ્ટ્ર અને કચ્છમાં લાંબા ગાળાના દુષ્કાળની સંભાવના છે, જે ખેતી માટે ગંભીર અસર કરી શકે છે.
- •ખેડૂતોએ પાણીના સ્ત્રોતોના યોગ્ય સંચાલન અને સરકારે જાગૃતિ ફેલાવવા માટે વિવિધ કાર્યક્રમોનું આયોજન કર્યું છે.
આ વર્ષે વિશ્વભરના હવામાનશાસ્ત્રીઓની નજર અલ-નીનો પર છે. ખાસ કરીને ભારતીય ઉપખંડ માટે આ ઘટના મહત્ત્વની બની રહી છે. તાજેતરના અહેવાલો સૂચવે છે કે ચાલુ વર્ષે 'સુપર અલ-નીનો'ની સંભાવના છે, જે સામાન્ય અલ-નીનો કરતાં વધુ તીવ્ર હશે. આ ઘટનાની ગુજરાતના ચોમાસા પર કેવી અસર થશે તે અંગે ખેડૂતો અને હવામાનશાસ્ત્રીઓ ચિંતિત છે.
સામાન્ય રીતે અલ-નીનોની અસરથી ભારતમાં ચોમાસુ નબળું રહે છે. તેમ છતાં, સુપર અલ-નીનોની સ્થિતિમાં આ અસર વધુ તીવ્ર બની શકે છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)ના અહેવાલ અનુસાર, જૂનથી સપ્ટેમ્બર દરમિયાન ગુજરાતમાં ચોમાસાની શરૂઆત મોડી થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત, વરસાદના પ્રમાણમાં પણ ઘટાડો થવાની સંભાવના છે. ગુજરાતના ઘણા વિસ્તારો ખેતી માટે ચોમાસા પર નિર્ભર છે, તેથી આ વાત તેમના માટે ચિંતાનો વિષય છે.
હવામાનશાસ્ત્રીઓના મતે, સુપર અલ-નીનોની અસરથી ગુજરાતના કેટલાક વિસ્તારોમાં લાંબા ગાળાના દુષ્કાળની પણ સંભાવના છે. ખાસ કરીને ઉત્તર ગુજરાત, સૌરાષ્ટ્ર અને કચ્છના વિસ્તારોમાં આ અસર વધુ જોવા મળી શકે છે. IMDના ડેટા અનુસાર, ગુજરાતમાં સામાન્ય ચોમાસા દરમિયાન 800થી 1000 મીમી વરસાદ થાય છે, પરંતુ સુપર અલ-નીનોના કારણે આ વર્ષે વરસાદનું પ્રમાણ 20થી 30 ટકા ઓછું થઈ શકે છે.